گه‌ڕان

Shadow Shadow
سیاسه‌تی

دەرکەوتنى گروپى نوێ و کەمبونەوەى گرژییەکان..چى لەعێراق ڕوودەدات؟

2020.04.19 - 17:59
App store icon Play store icon Play store icon
دەرکەوتنى گروپى نوێ و کەمبونەوەى گرژییەکان..چى لەعێراق ڕوودەدات؟

ناس کورد-

 

ماوەى چەند هەفتەيەكە عێراق هيێوربونەوەيەكى بەخۆيەوە بينيوە و كێشمەكێشەكانى نێوان ئەمريكا و ئێران و هاوپەیمانەکانیان كەميان كردووە و هێرشە موشەكيەكان و وەڵامدانەوە و هێرشە ئاسمانيەكانيش كەميان كردوە، بەڵام شارەزايان هۆشدارى دەدەن لەوەى كە لەوانەيە ئەو هێوربونەوەيە ڕێكخستنەوەى ڕيزەكان بێت و ئامادەكارى بێت بۆ خولێكى ترى ئەو هێرشانە.

.

کەناڵی ناس کورد لە تێلیگرام جۆین بکە   

 

كاتێك دوو سەربازى ئەمريكى و بەريتانى لە ناوەڕاستى مانگى ئازاردا لەهێرشێكى موشەكيدا كوژران، وەزارەتى بەرگرى ئەمريكى پلانێكى تۆڵەكردنەوەى وێرانكەرى دژى گروپە چەكداريەكانى عێراق داڕشت، "فيليپ سميس" لە پەيمانگاى واشنتۆن بۆ سياسەتەكانى ڕۆژهەڵاتى ناوەڕاست دەڵێت "تەنانەت ئەگەر هەڵدانى موشەكيش نەبێت، ئەوا ئێرانيەكان ڕيزەكانى خۆيان ڕێكدەخەنەوە".

.

فيليپ باسى لەوەشكردوە، هێزەكانى ئەمريكا لە ئێستادا هەڕەشەكانى ئەو گروپە چەكدارانەى زۆر بە جدى وەرگرتوە.

.

مانگى ڕابردوو وەزارەتى بەرگرى ئەمريكا پلانێكى گشتگيرى داڕشت بۆ لێدانى زياتر لە 100 پێگەى گروپە چەكداريە عێراقيەكانى نزيك لە ئێران بەتايبەتى كەتيبەكانى حزبوڵڵا، كە ئەو گروپە چەكداريە ئەمريكا بە ئەنجامدەرى زۆرينەى هێرشەكان بۆ سەر سەربازانى ئەمریکا و هاوپەیمانەکان لە عێراق تۆمەتبارى دەكات.

.

لەمانگى ئازاردا گەورە بەرپرسێكى عێراقى بە ئاژانسى "فرانس پرێس"ى وتبوو، ئەمريكيەكان پێيان وتون كە لە يەك كاتدا لە 122 پێگە دەدەن لە عێراق ئەگەر يەك هاوڵاتى يان سەربازى تريان بكوژرێت.

.

كەتيبەكانى حزبوڵڵاى عێراق لەژێر چەترى حەشدى شەعبيدا كاردەكەن، كە  لەگەڵ هێزەكانى حكومەتدا تێكەڵ كراون، بەڵام ئەجێنداكانى ئێران جێبەجێ دەكەن ئەويش لەڕێگەى بەئامانجگرتنى هێزەكانى ئەمريكا.

.

بەڵام لێدانى ئەو پێگە زۆرانە دەبێتە هۆى زيادبونى ئاراستەكردنى تۆمەتەكان بۆ ئەمريكا بە پێشێلكردنى سەروەرى خاكى عێراق، هەروەها دەنگى پەرلەمانتارانى عێراق ئەوەندەى تر بۆ دەركردنى هێزەكانى ئەمريكا لە عێراق بەرز دەبێتەوە.

.

جەنەراڵ بات وايت سەركردەى هاوپەيمانى نێودەوڵەتى كە ئەمريكا سەرۆكايەتى دەكات دەڵێت "ترسمان لەوە هەيە بارودۆخەكە لە كۆنترۆڵ دەرچێت، ئەوەشم لە بروسكەيەكدا بۆ سەركردايەتى ناوەندى ئەمريكى ناردوە".

.

 باسى لەوەشكردوە كە  گروپە چەكداريەكان وەڵام دەدەنەوەو هەزارەها ئەندامى هێزەكانى هاوپەيمانان دەكەونە مەترسى "جدى"يەوە.

.

لەيەكى ترەوە، دوو كەسايەتى دبلۆماسى لە وڵاتانى ئەندامى هاوپەيمانى نێودەوڵەتى بە "فرانس پرێس"يان وتوە، ترسى ئەوەيان هەيە كە هێرشەكانى ئەمريكا هێرشى پێچەوانەى لێ بكەوێتەوە.

.

دەركەوتنى گروپى نوێ لە عێراق

لەگەڵ بڵاوبونەوەى ڤايرۆسى كۆرۆنا 2500 ڕاهێنەرى سەربازى چەندين وڵاتى جياواز لە هاوپەيمانى نێودەوڵەتى عێراقيان جێهێشت بەبێ دياریكردنى هيچ وادەيەك بۆ گەڕانەوە، ئەو سەرباز و ڕاهێنەرانەشى مانەوە كە زۆرينەيان ئەمريكين لە چەند بنكەيەكى سەربازى ديارى كراون كە دوو لەو بنكانە بە سيستمى بەرگرى موشەى پاتريۆت پارێزراون كە لە ماوەى ڕابردودا ئەمريكا لە عێراق بڵاويكردەوە.

.

لەهەمان كاتدا گروپ و ميليشياى نوێ لە عێراقدا دەركەوتن كە جێى گومانن، شارەزا دبلۆماسيەكان پێيان وايە كە تەنها گروپى وەهمين و هەر سەربە گروپەكانى لايەنگرى ئێرانن لە عێراق.

.

يەكێك لە و گروپانە كە خۆى ناوناوە "گروپى سائرين" بەرپرسیارێتى لە هێرشى موشەكى بۆ سەر چەند پێگەيەكى هەستيارى باڵيۆزخاكەى ئەمريكا لە ناوچەى سەوزى بەغدا و بەنكەى سەربازى عەين ئەسەد لە خۆرئاواى عێراق ڕاگەياند، هەروەها وێنە و ڤيديۆى هێرشەكەشى بڵاوكردەوە، ئەو وێنە و ڤيديۆيانەش بە درۆن گيرابوون.

.

گروپێكى تر كە خۆى ناوناوە "گروپى بەرگرى ئيسلامى لە عێراق - مشتى هيدايەت" هەڕەشەى ئەوە دەكەن كە باڵيۆزانى ئەمريكا و بەريتانيا لە عێراق تيرۆر دەكەن ئەگەر وڵات جێنەهێڵن.

.

لەگەڵمان يان دژمان؟

سەركردە سەربازيەكانى ئەمريكا پێيان وايە ،هەرکات دەرفەتى بۆ ئێران گونجاو و بارودۆخەكە گونجاوتر بوو بۆى، ئەو وڵاتە ئاگرى شەڕ هەڵدەگيرسێنێت بەتايبەتى دواى كوشتنى قاسم سولەیمانى سەركردەى پێشووى فەيلەقى قودسى ئێران  كە ئەندازيارى ستراتيژەكانى ئەو وڵاتە بوو لە ڕۆژهەڵاتى ناوەڕاستدا.

.

بڕيارە مانگى حوزەیران ئەمريكا وەفدێك بنێرێتە عێراق بۆ پێداچونەوەى پەيوەنديە دوو قۆڵيەكان ئەوەش دواى ئەوەى بەهۆى كوشتنى سولەمانيەوە ئەو پەيوەنديانە زۆر پاشەكشەيان كردوە، ئامانجى وەفدەكە دوبارە گفتوگۆكردنەوەيە لەسەر پەيوەنديە سەربازى و ئابوريەكانى نێوان هەردوو وڵات.

.

لەسەروبەندى ئەوەشدا لە عێراق خەريكە حكومەتێكى نوێ دروست دەبێت، ئەوەش دواى 5 مانگ لە دواكەوتنى بەهۆى ئەوەى لايەنەكان نەدەگەيشتنە ڕێكەوتن، بەڵام ئێستا مستەفا كازمى سەرۆكى دەزگاى هەواڵگرى ڕاسپێردراوە بۆ پێكهێنانى حكومەت كە باس لەوە دەكرێت چانسى زۆرە بۆ تەواوكردنى ئەركەكەى، ناوبراو بەوە ناسراوە كە پەيوەندى باشى لەگەڵ هەريەكە لە ئەمريكا و ئێران و سەرجەم دەوڵەتانى ترى دراوسێ هەيە.

.

بەرپرسێكى عێراقى دەڵێت، پەيوەندییەكانى كازمى لەگەڵ ئەمريكا و ئێرانيش وەك يەكە، بەڵام ڕيناد مەنسور لە پەيمانگاى "چاسام هاوس" پێى وايە،  ئەمريكا فشار لەسەر بەغدا دروست دەكات بۆ ئەوەى كە لايەنێك هەڵبژێرێت، ئەوەش پڕە لە مەترسى و وەك ئەوە وايە كە بڵێن "ئێوە لەگەڵ ئێمەن ياخود دژى ئێمەن؟".